1. Tổng Quát

Blues Việt - Đi tìm bản ngã (Bài 1)

Jason Gibbs
16.5.2011

(TT&VH Cuối tuần) - Blues Việt từ thời có những sáng tác đầu tiên đến nay đã hơn nửa thế kỷ nhưng dòng nhạc này vẫn mảnh lẻ và trôi chầm chậm trong không gian âm nhạc Việt. Bài viết dưới đây của nhà nghiên cứu âm nhạc Jason Gibbs sẽ khơi lại một chút lịch sử Blues Việt với những mong mỏi rằng dòng nhạc này thật sự vẫn phù hợp với người Việt.

Nhạc Blues đến với Việt Nam qua những ca khúc Jazz Mỹ được phổ thông hóa trong những năm 1930-1950. Có lẽ Ngọc Bích là người soạn Blues đầu tiên, những ca khúc tự xưng là Blues sớm nhất chắc chắn sẽ phải là các bài Hồn theo gióDưới trăng thề. Bài Blues nổi bật nhất của thời kỳ này là Ai về sông Tương của Thông Đạt (tức Văn Giảng) soạn năm 1949, nhưng phổ biến rộng rãi từ 1952. Các bài này không có nhiều đặc trưng của Blues và cũng nghe rất giống các bài ca nhịp chậm êm đềm khác. Riêng Ai về sông Tương có thêm chút tiết tấu Swing thong thả, Mạnh Phát từng thu bài này cho hãng đĩa Philips do ban nhạc của Võ Đức Thu chơi phầm đệm kiểu Slow - Foxtrot. Theo quyển Để sáng tác một bài nhạc phổ thông của Hoàng Thi Thơ (soạn năm 1955) thì Blues chậm được biểu diễn với nhịp Slow Fox và Blues nhanh thì theo nhịp Swing. Chắc các nhạc sĩ tự coi những bài này là Blues vì những yếu tố ca từ mang tính tự sự và tinh thần lãng du.

Xem tiếp...

Tìm hiểu cấu trúc căn bản nơi 1 ca khúc trong Tân Nhạc

Thanh Trang
9.8.2010

Chương trình "Ca khúc Việt Nam" do Thanh Trang thực hiện xin kính chào quý vị! Hôm nay chúng ta sẽ cùng nhau thử tìm hiểu về cấu trúc căn bản của một bài hát phổ thông trong Tân Nhạc để qua đó quý vị có thể so sánh rồi đánh giá được cung cách sáng tác ca khúc xưa và nay!



Quý vị thân mến, hôm nay chúng ta sẽ cùng nhau thử tìm hiểu về cấu trúc căn bản của một bài hát phổ thông trong Tân Nhạc để qua đó quý vị có thể so sánh rồi đánh giá được cung cách sáng tác ca khúc xưa và nay! Và cũng xin thưa ngay là chúng tôi sẽ tránh sử dụng các loại thuật ngữ chuyên môn về nhạc để những vị nào quan tâm đến đề tài này nhưng không chuyên cứu về nhạc thì chúng tôi vẫn truyền đạt được một số ý chính muốn trình bày!

Xem tiếp...

Hát nhép - Không quản được thì buông!

Hoàng Lan Anh
29.4.2011

Cần phải cấm hát nhép vì đó là một sự lừa dối trắng trợn đối với khán giả. Tuy nhiên, dự thảo nghị định về hoạt động biểu diễn nghệ thuật không thấy quy định về vấn đề này

Hát nhép đã trở nên phổ biến ở thị trường âm nhạc còn nhiều yếu kém và công tác quản lý còn nhiều bất cập như ở Việt Nam hiện nay. Điều này vi phạm nghiêm trọng đạo đức nghề nghiệp của nghệ sĩ, tạo ra sự cạnh tranh không công bằng trong giới nghệ sĩ.

Ông Vương Duy Biên, Cục trưởng Cục Nghệ thuật biểu diễn, khẳng định phải cấm hát nhép. Tuy nhiên, nghị định về hoạt động biểu diễn nghệ thuật đang dự thảo không thấy quy định về vấn đề này.

Xem tiếp...

Ca sĩ Tuấn Hiệp: Lẻ loi theo đuổi nhạc xưa

TT&VH
20.04.2011

Quyết định rời bỏ những sân khấu lớn và cơ hội biểu diễn ở nước ngoài, ca sĩ Tuấn Hiệp tiếp tục niềm đam mê ca hát ở một sân khấu nhỏ - Phòng trà 92 Trấn Vũ (Hà Nội) - và bằng lòng với những đêm diễn mà có khi nghệ sĩ đông hơn khán giả.

Sáu năm sau album Mắt biếc thu chung với Tùng Dương và Lệ Quyên, Tuấn Hiệp - nam ca sĩ từng tốt nghiệp Nhạc viện Hà Nội loại xuất sắc - mới ra mắt CD đầu tay: Bơ vơ. CD này đã khiến nhạc sĩ Nguyễn Ánh 9, tác giả của 3 ca khúc trong album, ngỡ ngàng vì có ca sĩ thể hiện bài hát trên cả điều ông mong đợi. Sự đồng cảm của Nguyễn Ánh 9 cũng chính là động lực khiến Tuấn Hiệp gấp rút chuẩn bị tổ chức mini show Tiếng hát lạc loài, sẽ diễn ra tối 23/4 tới tại phòng trà Trấn Vũ. Tác giả của Tiếng hát lạc loài - nhạc sĩ Nguyễn Ánh 9 - sẽ không thể tham dự mini show này vì thời gian này vợ chồng ông đi Mỹ. Nhưng, ông cho biết rất muốn Tuấn Hiệp vào TP.HCM tổ chức mini show và ông sẽ tự tay đệm đàn cho anh hát.

Xem tiếp...

Chẳng qua là… bế tắc?

P. T. T. T.
9.5.2011

Khác với nhiều đạo diễn nổi tiếng khác, gặp Phạm Hoàng Nam không khó, có điều, vì mọi cuộc hẹn phỏng vấn luôn được sắp xếp đan xen với các cuộc gặp công việc khác. Anh là người của công việc nhưng lại rất biết cách thu xếp êm thấm tất cả các loại công việc.

* Trong một lần chuyện phiếm, anh dự báo thời tiết showbiz Việt năm nay là Cẩm Ly sẽ đáng được phong tặng danh hiệu NSƯT và Đàm Vĩnh Hưng sẽ hát với dàn nhạc giao hưởng. Tạm gác chuyện Cẩm Ly sang một bên, tôi quan tâm nhiều hơn tới việc Mr.Đàm hát với dàn nhạc giao hưởng. Chuyện này là đùa hay thật vậy, thưa anh?

- Chuyện thật đấy chứ. Trước hết Cẩm Ly cũng đã được đề cử giải Cống hiến lần trước, sau đó, với tôi, cô ấy là người nghệ sĩ kiên trì theo đuổi dòng nhạc quê hương và khán giả của mình và rất thành công, nên biết đâu đấy... Còn chuyện giao hưởng của Mr.Đàm, chính Đàm Vĩnh Hưng nói với tôi là cậu ấy đang làm việc với Nhà hát Giao hưởng Nhạc Vũ kịch TP.HCM về việc này và còn mời tôi quay 1 video clip. Hiện tại thì tôi chưa chính thức nhận lời và hơi "choáng". Để nghe xem có đúng là giao hưởng thật không đã...

Xem tiếp...

Tác quyền, không chỉ chuyện tiền

Thu Hà
6.5.2011

TT - Trong khi Hiệp hội Công nghiệp ghi âm VN (RIAV) tuyên bố sẽ ngừng sản xuất để phản ứng việc Trung tâm bảo vệ quyền tác giả âm nhạc VN (VCPMC) tăng 100% giá tác quyền tác phẩm âm nhạc, giám đốc VCPMC - nhạc sĩ Phó Đức Phương chỉ bình luận ngắn gọn: "Họ (chỉ RIAV) nên xem xét lại cách làm ăn kém hiệu quả của mình...".


Nhạc sĩ Phó Đức Phương khẳng định lại một lần nữa về quan điểm của trung tâm khi đưa ra "Biểu giá thu tiền sử dụng tác phẩm âm nhạc" mới: "Giá cũ tồn tại đã gần 10 năm, vật giá leo thang, nhiều hàng hóa đã trượt giá đến 200-300%, tất nhiên bài hát không phải mớ rau con cá nhưng cũng là một loại hàng hóa, dù là hàng hóa đặc biệt phải chịu sự điều tiết, chi phối của thị trường. Chúng tôi là cơ quan thuộc Hội Nhạc sĩ, và chúng tôi làm tất cả để bảo vệ quyền lợi chính đáng của những người sáng tác. Làm ăn kiểu RIAV có lẽ đã không còn hợp thời nữa, lượng băng đĩa của họ giảm không phải do chúng tôi tăng giá tác quyền".

Xem tiếp...

Nhạc lên giá

Quỳnh Nguyễn
5.5.2011

TT - Trung tâm Bảo vệ quyền tác giả âm nhạc VN (VCPMC) tăng giá tác quyền 100% so với giá cũ. Phản ứng lại, Hiệp hội Công nghệ ghi âm VN (RIAV) tuyên bố sẽ ngừng sản xuất.

Kể từ tháng 3, VCPMC áp dụng khung giá mới cho việc sử dụng tác phẩm âm nhạc trong lĩnh vực sản xuất và xuất bản của ngành văn hóa.

Tiền nhuận bút tác giả tăng từ 500.000 đồng/bài lên 1 triệu đồng/bài cho CD, VCD và từ 750.000 đồng/bài lên 1,5 triệu đồng/bài cho DVD.

Đau đầu bài toán kinh doanh

RIAV đã đề nghị VCPMC trước mắt vẫn giữ nguyên biểu giá thu tiền nhuận bút tác giả trong năm 2011 y như cũ. Bên cạnh đó, RIAV cũng mong muốn có một cuộc họp giữa các ban ngành liên quan để có phương án cho lộ trình tăng giá (nếu cần thiết). Đề nghị này đã được RIAV đưa ra hôm 10-3 và đến nay vẫn chưa được "như ý", dẫn đến động thái tiếp theo là quyết định ngưng sản xuất.

Xem tiếp...

Nhạc Việt và giai đoạn ‘quá độ’

Khánh Hưng
4.5.2011

Chưa bao giờ nhạc Việt lại xô bồ , lắm thị phi, nhiều scandal và cũng nhiều cơ hội chuyển mình đến vậy.

Trong thời gian qua, đời sống Nhạc Việt sôi động hẳn lên hầu như ở tất cả các mặt. Số lượng ca sĩ tăng lên không ngừng, album mới là sản phẩm ra hằng ngày, các cuộc thi đua nhau xuất hiện, ca sĩ hải ngoại về ngày một đông. Phải chăng đó là diện mạo mới mà chúng ta đang tìm kiếm?

Thị trường Âm nhạc trong nước đang hướng ngoại, tìm cho mình một vị trí bên ngoài đất nước và chinh phục khán giả khu vực và chuyện ca sĩ lấn sân sang kinh doanh ngày càng nhiều, đặc biệt hình dáng của “công nghệ giải trí” ngày một đậm nét hơn. Nhưng giữa một thị trường mở như vậy luôn có những cơ hội và thách thức cho Nhạc Việt.

Xem tiếp...

Thú thưởng thức nhạc đàn của người xưa qua Truyện Kiều

Ðặng Hữu Phúc

LTS. Bài này trên tienve.org có đề là: "1/ Thú thưởng thức nhạc đàn của người xưa qua Truyện Kiều — 2/ Ngày xuân nói về âm nhạc trong Truyện Kiều".

Âm nhạc, theo sự hiểu của đại đa số quần chúng Việt Nam hiện nay, chỉ có nghĩa là ca khúc. Và nhạc sĩ, cũng là những người viết ca khúc. Người viết khí nhạc mà không viết ca khúc thì cũng chả ai biết là nhạc sĩ; nghệ sĩ biểu diễn nhạc đàn dù tài giỏi như Đặng Thái Sơn cũng không thể có những fan hâm mộ khắp đất nước như các "Sao" hát ca khúc quần chúng, ca khúc thị trường. Ngày nay, nghe nhạc gần như đồng nghĩa với nghe ca khúc

Vậy người xưa, nhất là các bậc tài tử văn nhân (tương tự như tầng lớp trí thức ngày nay) khi nghe nhạc, họ nghe nhạc đàn, hay nghe hát nhiều hơn? Để trả lời câu hỏi này tôi muốn chia sẻ với các bạn một vài suy nghĩ về thú thưởng thức nhạc đàn của người xưa qua Truyện Kiều — tác phẩm văn học cổ điển đỉnh cao của Việt nam . Ôn cố, tri tân.

Xem tiếp...

Tâm Lý Nhạc Sến

Trần Kiêm Ðoàn
8.12.2008

Âm nhạc là một phương tiện được chắt lọc, hệ thống hóa và ghi dấu để sáng tạo và diễn đạt ý tình bằng âm thanh. Nền âm nhạc nói chung và ngành tân nhạc Việt Nam nói riêng thường bị "phủ bóng" do ảnh hưởng trực tiếp của âm nhạc cổ điển Trung Hoa, phương Đông và âm nhạc phương Tây. Vì không có một quá trình quặn mình tìm tòi, thí nghiệm để khai phá và sáng tạo tiền phong nên sự kế thừa trở nên dễ dãi. Đấy là hệ quả trực tiếp mở cửa cho "nhạc sến" ra đời.

Thật tội nghiệp cho dòng âm thanh vô tư. Một câu hát xướng lên chưa dứt mà nghe bình luận là "đồ nhạc sến" là... trăng rụng xuống cầu; không buồn ngó lại. "Sến" là gì và tiêu chí nào để thành nhạc sến vẫn còn mù mờ nhân ảnh lắm. Những nhà Tây học thì cho rằng, hình dung từ "sến" phát xuất từ tên nàng vũ nữ có thân hình nguyên tử tên là Maria Sến (Maria Schell). Cô đào này thường nhún nhảy hát bài Mambo Italiano trong cuốn phim Anh Em Nhà Kamazov nổi tiếng thời sáu mươi. Hình ảnh nầy đã gây ra một ảnh hưởng đại chúng buồn cười trên các đường phố lớn miền Nam: Lớp người trẻ bình dân lao động thích bộ đi nhún nhảy và hát nghêu ngao những bài ca mùi mẫn, ướt sướt mướt giai điệu và lời ca trữ tình dễ dãi như "Em ơi, nếu mộng không thành thì sao...?!"

Xem tiếp...

Lời Bàn Mới

Đăng Nhập/Xuất