Bài viết

3. Cổ Nhạc

Âm nhạc dân tộc mất dần chỗ đứng

Vũ Hoàng
22.9.2013



Nghệ thuật dân tộc đang trở nên bơ vơ, lạc lõng trước cơ chế thị trường, xu hướng sính nhạc ngoại, quay lưng với âm nhạc dân tộc của phần lớn giới trẻ ngày càng đáng báo động...hay nhạc dân tộc thưa vắng người nghe, mất dần bản sắc, biến dạng và mất chất... đang là những điều trăn trở suy nghĩ của nhiều nhà nghiên cứu và thẩm định âm nhạc tại Việt Nam.

Trách nhiệm về ai

Những điều tâm huyết này đã được chia sẻ trong hội thảo khoa học "Âm nhạc dân tộc với cuộc sống hôm nay" do Trung tâm nghiên cứu bảo tồn và phát huy âm nhạc dân tộc tổ chức hồi tháng 8 vừa qua tại TPHCM.

Nếu nhìn vào thực trạng của âm nhạc Việt Nam, người ta thực sự lo lắng khi thấy đa số thanh thiếu niên hiện giờ rất sành điệu với các trào lưu pop, rock, nhạc Hàn, nhạc Hoa, anh Ngữ mà đang quay lưng lại với chính âm nhạc dân tộc, âm nhạc dân tộc đang mất dần vị trí trong thị hiếu nghe nhìn trong giới trẻ Việt. Liệu đó là lỗi của họ, của những người nghệ sĩ làm nhạc dân tộc hay xét rộng ra là lỗi của một chính sách bảo tồn các di sản văn hóa phi vật thể của Việt Nam? Câu hỏi hẳn không dễ trả lời phải không thưa quí vị?

Xem tiếp...

Cổ Nhạc Và Ca Dao

Duyên Anh
1994

Một hôm trời chớm vào Thu, những nghệ sĩ cổ nhạc tới thăm tôi. Từ Paris xuống Le Plessis Robinson hơi xa. Từ Việt Nam sang Pháp còn xa hơn. Các nghệ sĩ suýt soát tuổi nhau. Có một cô được học bổng của Pháp tuyển lựa, theo học trường Sorbonne, chuẩn bị hai năm tốt nghiệp tiến sĩ cổ nhạc Việt Nam! Cô này, hãng phim 3 B Productions nhờ sáng tác một nhạc khúc cổ điển Việt Nam xen kẽ vào cuốn phim Poussières de vie phóng tác tiểu thuyết La colline de Fanta của tôi, rủ bạn bè ái mộ truyện tuổi thơ của tôi, đến nhà tôi, vừa để trình bầy khúc nhạc phim, vừa để thăm tôi. Bốn cô khệ nệ mang nhạc khí đựng trong những cái étui theo. Cô nào cô nấy mặc áo dài Việt Nam. Ái Nhi gẩy đàn bầu. Đàn bà, thiếu nữ, bây giờ, chơi đàn bầu, và mê nghệ thuật đàn bầu, không như đàn bà, thiếu nữ, thời xưa. Ca dao đàn bầu đã lỗi thời chăng?

Đàn bầu khéo gẩy thì nghe
Làm thân con gái chớ mê đàn bầu.

Xem tiếp...

Danh cầm khiến thiên hạ khóc mỗi khi so dây

Nguyên Pháp
11.1.2012

(Nguoiduatin.vn) - Đến thăm "Đệ nhất danh cầm đương đại" Văn Giỏi, tôi bật cho ông nghe mấy bài vọng cổ do các danh ca một thời trình bày. Chỉ nghe qua một đoạn nhưng ông có thể biết những ai ca, ca bản gì, ai đờn và đờn gì. Ông nổi tiếng khi đờn các bản oán, mỗi khi ông so dây nhả âm là khiến cho nhiều người rơi nước mắt.

Văn Giỏi
"Đệ nhất Danh cầm" đương đại Văn Giỏi

Xem tiếp...

Dòng nhạc quan họ truyền thống Bắc Ninh

Vũ Hoàng, phóng viên RFA
16.11.2011



Chương trình âm nhạc cuối tuần ngày hôm nay, chúng tôi xin được trân trọng giới thiệu đến dòng nhạc quan họ truyền thống qua buổi trò chuyện với nghệ sĩ Nguyễn Hữu Duy, một liền anh của dân ca quan họ Bắc Ninh, đồng thời cũng là người nằm trong nhóm bảo tồn dòng quan họ truyền thống này.

Nguồn gốc chữ "quan họ."

Vũ Hoàng: Trước hết cám ơn anh Nguyễn Hữu Duy đã dành thời gian cho buổi trò chuyện ngày hôm nay. Anh Duy có thể chia sẻ cho thính giả của đài vì sao dân ca truyền thống của vùng Bắc Ninh mình có tên là quan họ được không ạ?

Xem tiếp...

Giàn nhạc tài tử cải lương hiếm thấy nữ nhạc sĩ đờn Kìm

Ngành Mai, thông tín viên RFA


Gánh hát rong nghèo ở Việt Nam, thập niên 1930-1940, ảnh minh họa.

Đờn Kìm hay đờn nguyệt

Từ lâu lắm rồi, kể từ khi đờn ca tài tử xuất hiện mang lại giòng nhạc độc đáo cho người dân đi khẩn hoang lập ấp, thì cây đờn Kìm cũng đã hiện diện từ những buổi đờn ca đầu tiên ấy.

Xem tiếp...

Hát xoan: Di sản Văn hóa phi vật thể của Việt Nam

Mặc Lâm, biên tập viên RFA
26.11.2011

Cho tới nay một loại hình văn hóa dân gian được nhiều nhà nghiên cứu văn hóa cho là cổ xưa nhất Việt Nam đó là Hát xoan.

Một buổi Hát xoan ở Phú Thọ
Một buổi Hát xoan ở Phú Thọ - Photo courtesy of lehoi.cinet.vn

Thể loại này đang hiện diện tại Phú Thọ nơi có di tích Đền Hùng. Hát xoan được cho là xuất hiện từ thời vua Hùng với nhiều truyền thuyết còn lưu hành trong dân gian, sánh đôi với những câu chuyện chung quanh các thời đại Hùng Vương làm cho Hát xoan bao phủ thêm nét huyển hoặc của thời kỳ dựng nước đầu tiên của dân tộc.
Vốn quý chưa được xem trọng

Xem tiếp...

Hầu đồng cùng đàn piano

Vương Hà- Đào Bích
15.8.2011

Phó An My8 năm học piano tại Đức, Phó An My trở về nước năm 21 tuổi, say câu ca vọng cổ người nghệ sĩ đã nhập tiếng đàn piano hiện đại hoà âm luyến láy cùng tiếng đàn nguyệt - trống- phách tạo ra sự hấp dẫn đến lạ kỳ cho Chầu Văn.

Kẻ ham chơi

Ấn tượng với Phó An My là một nữ nghệ sỹ cá tính mạnh. Mái tóc cắt ngắn kiểu "điện giật", giọng nói thuốc lá, đá thuốc lào khàn đặc. Nhưng khi ngồi bên piano, Phó An My như thoát xác thành con người khác đầy đam mê, cuốn hút mọi ánh nhìn. Nói chị là người lập dị cũng không sai, từ cách ăn ở, lấy chồng, nuôi con và con đường sự nghiệp cũng khác người.

Xem tiếp...

Kỷ niệm Giáng Sinh với nghệ sĩ đoàn Thanh Minh Thanh Nga

Nguyễn Phương
25.12.2011

Nhân mùa lễ Giáng Sinh, Nguyễn Phương dành chương trình đặc biệt hôm nay để cùng ôn lại những kỷ niệm với các nghệ sĩ cải lương đoàn Thanh Minh Thanh Nga vào dịp lễ Noel cách đây gần nửa thế kỷ.

Nhân mùa lễ Giáng Sinh, có thính giả gởi e mail hỏi Nguyễn Phương : Tại sao sân khấu cải lương trình diễn những vở tuồng về Tiên, về Phật, những tuồng về chuyện Liêu Trai ma quái mà lại chẳng có tuồng đề cập đến đạo Chúa, đến lễ Giáng Sinh. Ông lại hỏi trong ngày lễ Giáng Sinh, có nghệ sĩ nào hay đoàn hát nào tổ chức cho nghệ sĩ đi nhà thờ xem lễ hay tổ chức tiệc nửa đêm mừng Thiên chúa giáng sinh không.

Theo tôi nghĩ, nghệ sĩ cải lương, công nhân sân khấu, soạn giả hay bầu gánh hát đều là những người thờ ông Tổ cải lương, theo đạo thờ cúng tổ tiên ông bà và đạo Phật. Soạn giả cải lương không biết rành về đạo Thiên Chúa nên không dám viết tuồng để nói đến những điều mà mình không biết. Trong đêm Noêl, đoàn hát cũng phải hát và vì nghệ sĩ không có đạo Chúa nên không có nghệ sĩ nào đi nhà thờ xem lễ hoặc tổ chức tiệc nửa đêm.

Xem tiếp...

Lạc trong… phá cách

Bích Diệp
5.11.2011

Nghệ sĩ đàn tranh nổi tiếng Nguyễn Thanh Thủy bắt tay vào viết tác phẩm âm nhạc có cái tên ấn tượng Lạc trong rung động từ tháng 6-2011 nhưng do bận rộn, công việc của cô bị ngắt quãng nhiều lần. Sau một tháng tập luyện, mới đây, tác phẩm âm nhạc đầy phá cách này đã ra mắt khán giả. Quỹ Phát triển - Giao lưu văn hóa Đan Mạch và Viện Goethe - Hà Nội đã giúp cô có được buổi biểu diễn ấn tượng cuối tháng 10 vừa qua.

Tìm tòi, mày mò tự học

Sinh ra trong một gia đình đều làm nghệ thuật truyền thống, Thanh Thủy có nhiều lợi thế mà khó có nghệ sĩ nào sánh kịp. Cô làm bạn với cây đàn tranh từ khi mới 8 tuổi. Cây đàn nhỏ nhắn, dịu dàng giống như một người bạn tri âm, lại như người thầy, người đồng cảm cho sức sáng tạo của mình.

Xem tiếp...

Nguyên Lê: 'Cần thành khẩn với tâm hồn'

BBC
26.12.2012

Nguyên Lê, nhạc sĩ Jazz người Pháp gốc Việt, nói ông hy vọng giới nghệ sỹ Việt Nam cần làm nhiều hơn để bảo tồn nhạc dân tộc.

Nguyên Lê

Sinh ra tại Paris có cha mẹ đều là người Việt Nam, Nguyên Lê theo học nhạc học ở trường đại học Sorbonne, nhưng thích chơi đàn hơn nên chuyên về đàn guitar điện cho nhạc Jazz.

Xem tiếp...

Đăng Nhập/Xuất