Nguyễn Hoàng

Cảm nhận âm nhạc - Những bài hát điệu tango

Nguyễn Hoàng
24.1.2011

Tango, một điệu nhạc của Argentina xuất hiện khá sớm ở Việt Nam. Tango thường được viết chủ yếu theo nhịp 2/4, thỉnh thoảng cũng có viết theo nhịp 4/4. Một trong những ca khúc đầu tiên được viết theo nhịp điệu này là "Đêm đông" (1939) của Nguyễn Văn Thương, ông viết lúc 20 tuổi vào một dịp tết xa nhà ở Hà Nội. Người hát "Đêm đông" với điệu tango lúc đầu là ca sĩ Bạch Yến, sau này được đổi sang điệu Slow được nhiều người hát như là Lệ Thu, Mai Hương, Lê Dung. Trong băng nhạc Sơn Ca 9 với giọng ca Lệ Thu, bài này là một tuyệt phẩm.



Xem tiếp...

Cảm nhận âm nhạc - Về các bản nhạc valse

Nguyễn Hoàng
24.1.2011

Dường như điệu valse không dùng để viết nên những bản nhạc "sến". Đối với nền tân nhạc Việt Nam, những bản valse quen thuộc đầu tiên là của Văn Cao như "Thu cô liêu", "Cung đàn xưa", "Làng tôi",...

Một bài valse được viết trong thời kháng chiến khá hay là "Nụ cười sơn cước" của Tô Hải.

Những bản valse có nhịp điệu ¾ vui tươi, rộn ràng. Cũng với nhịp ¾ nhưng đối với bài buồn, chậm, nhẹ nhàng thì được chơi theo điệu Boston.

Nếu tác phẩm đầu tay của Cung Tiến là "Thu vàng" được viết theo điệu valse vào năm ông mới 13 tuổi thì "Hoài cảm" là tác phẩm sau đó (lúc 15 tuổi) là một bài viết theo điệu Boston.



Xem tiếp...

Cảm nhận âm nhạc - Về điệu Boléro

Nguyễn Hoàng
24.1.2011

Điệu Bolero, theo wiki, xuất xứ từ Tây Ban Nha và Cuba với nhịp thức phổ biến ¾. Sang Việt Nam, bolero được viết chủ yếu theo nhịp 4/4. Đối với các "nghệ sĩ nghiệp dư", điệu bolero hay rhumba có thể chuyển đổi cho nhau nên nếu không chú ý, nhiều bài rhumba được hát và đệm đàn theo bolero mà không ảnh hưởng mấy.

Bài bolero Việt đầu tiên là gì, xuất hiện từ năm nào chắc khó có ai biết. Có thể là "Duyên quê" của Nhạc Sĩ Hoàng Thi Thơ chăng? Ông là nhạc sĩ viết khá nhiều bài đậm chất dân dã từ những năm 1950.

Vào đầu thập niên 60 ở miền nam, xuất hiện nhiều bài bolero hơn. "Tàu đêm năm cũ", "Bóng nhỏ đường chiều" của Trúc Phương có lẽ cũng là những bài đầu tiên như vậy.

Xem tiếp...

Chợt nhòa chợt hiện

Nguyễn Hoàng
20.3.2011

Trong các loại hình văn hóa nghệ thuật, thể thao như sách báo, phim ảnh, âm nhạc, võ thuật, bóng đá, etc..., âm nhạc là món phổ biến, đa dạng nhất, đủ các thể loại từ bình dân đến cao cấp, từ đứa bé đang nằm nôi nghe tiếng ầu ơ của mẹ, của cha đến cụ già khi lìa đời được phục vụ tiếng kèn ò í e, ai ai cũng có thể cảm thụ, thể hiện và tái tạo.

Âm nhạc cũng là loại hình nghệ thuật mà người ta nghe đi nghe lại nhiều lần nhất một tác phẩm mà ít thấy nhàm chán hơn những món khác như xem phim, đọc sách. Ngoài ra, nhiều lúc, nhiều nơi ta được nghe nhạc không chủ động như tình cờ một giai điệu vẳng ra từ quán cà phê bên đường hay giọng hát của cô gái yêu đời cất lên bất chợt đến với ta ...

Xem tiếp...

Chuyện dễ nhầm về những bài nhạc quen

Nguyễn Hoàng

BÀI THỨ NHẤT: JEUX INTERDITS

Ai đã từng cầm cây guitar, có ý luyện classic thì thế nào cũng biết bài Jeux interdits (còn gọi là Romance d'amour). Có lẽ nhiều người nghĩ rằng đây là bài nhạc không lời soạn riêng cho guitar chứ không biết rằng đó là ca khúc với lyrics bằng những thứ tiếng khác nhau. Ngay ai là tác giả của nhạc phẩm này vẫn còn tranh cãi cho dù tác phẩm được phổ biến khắp nơi.

Bài này là nhạc phim của phim Pháp, tựa đề "Jeux interdits", phát hành năm 1952, xem câu chuyện ở ĐÂY

Nhà văn nữ ở Huế, Trần Thùy Mai đã viết một truyện ngắn, lấy tựa đề "Trò chơi cấm", có dẫn nhạc phẩm này trong truyện của mình. Xem ở ĐÂY

Nghe bài hát tiếng Pháp, ca từ bên dưới.



Xem tiếp...

Gửi người em gái

(Sưu tầm trên net)
9.10.2010

Trong 10 tình khúc nổi tiếng của Đoàn Chuẩn, thì có 9 tình khúc mùa thu. Duy nhất chỉ có Gửi người em gái là tình khúc mùa xuân. Gửi người em gái được biết vào mùa xuân Bính Thân (1956) và có lẽ đó là tình khúc cuối cùng mà Đoàn Chuẩn dành tặng cho một mối tình mê đắm nhất. Tình khúc viết xong đã được tài tử Ngọc Bảo thu thanh rồi phát trên Đài Tiếng nói Việt Nam trong thời kỳ đấu tranh thống nhất. Sau khi xuất hiện, do đã được một số nhà phê bình " chăm sóc" khá chu đáo, nên tình khúc này chìm vào im lặng mấy chục năm ở miền Bắc. Tại sao lại viết rằng: Rồi ngày thống nhất đến rất nhanh không ai ngờ? Thế là lạc quan tếu. Tư tưởng ấy thật không ổn cho cuộc đấu tranh của chúng ta đang rất khó khăn, cam go... Có lẽ mọi người đều nghĩ rằng qua tình khúc này, Đoàn Chuẩn muốn gửi tới người tình đã biệt xa miền Bắc vào Nam, bởi vậy, nó mới có cái tên ban đầu nguyên vẹn là Gửi người em gái miền Nam. Khi Khánh Ly hát tình khúc này ở Sài Gòn thì mới đặt lại là Gửi người em gái với những ca từ không phải của Đoàn Chuẩn.



Xem tiếp...

Nhạc sến

Nguyễn Hoàng
19.7.2009

Ðịnh nghĩa thế nào là nhạc sến thì cũng khó. Có người cho rắng, từ sến xuất phát từ "on sale" thì hơi võ đoán, vì "sale" hay "on sale" người ta đã gọi đúng tên là đồ "xôn" hay "bán xôn" rồi. Nhiều người nghiên cứu cho rằng nó xuất phát từ bộ phim có nhân vật Mary Shell, dân gian đọc là Mary sến rồi chết danh từ đó.

Từ "sến" này xuất hiện ít ra là trên 35 năm và vẫn còn sống tới bây giờ. Không chỉ trong âm nhạc, từ sến cũng dùng để chỉ những điều gì mang tính chất quê quê nhưng bắt chước làm sang, như ở thị thành. Nói cách khác, trạng thái lưng chừng, chân quê không ra chân quê mà phố thị không ra phố thị. Người ta thường dùng từ này để châm chọc nhau chơi chứ không phải là phê phán, miệt thị nặng nề. Những chàng, nàng thích bài "Căn nhà màu tím" , mặc áo chim cò, thêm ví dụ nữa: ở Huế mà bắt chước giọng nói Sề goòng, Hà lội; nói tiếng Việt chưa chuẩn mà ưa chêm tiếng tây chẳng hạn thì cũng được xếp vào thành phần "sến".

Xem tiếp...

Những "Chiếc lá cuối cùng"

"Chiếc lá cuối cùng!" Cụm từ quả thật có sức thu hút, là tựa đề của vài bản nhạc hay và một truyện ngắn của nhà văn Mỹ.

Có lẽ mọi người khá quen bài này của nhạc sĩ Tuấn Khanh nhưng bài hát cùng tên của nhạc sĩ Đoàn Chuẩn thì ít được biết đến. Cả hai, độc lập với nhau, cùng viết về những hoài niệm của một mối tình vô vọng. Nếu đối với Tuấn Khanh, đây là một tác phẩm để đời thì Đoàn Chuẩn cho chúng ta một bản nhạc với nhiều suy tư, nhiều nỗi niềm ray rức, góp phần vào những khúc tình ca tiền chiến một thời.

Chiếc lá cuối cùng – Đoàn Chuẩn



Xem tiếp...

Những hồi ức tản mạn về nhạc Trịnh

Nguyễn Hoàng
11.7.2012

Mình được nghe nhạc Trịnh, bài đầu tiên là Diễm xưa, do cô giáo dạy Văn hát vào dịp tết năm 1969 khi đang học lớp 7. Vào thời ấy, đúng là tuổi gì mà đòi thẩm ca từ của nhạc Trịnh nhưng âm điệu, giọng hát của cô giáo lôi cuốn lũ nhóc nên tên Trịnh Công Sơn được chú ý.

Sau đó những bài trong tập “Ca khúc da vàng” được nghe, được hát nhiều hơn, ca từ cũng dễ hiểu hơn. Chẳng hạn, bài “Gia tài của mẹ” học sinh, sinh viên hát đơn ca, đồng ca ra rả, được khá nhiều người đồng cảm với những câu “Một ngàn năm nô lệ giặc tàu,.. Gia tài của mẹ một lũ lai căng, gia tài của mẹ một lũ bội tình”. Tiếp nối là những bài “Người con gái Việt nam”, “Đại bác ru đêm”, “Du mục”, “Tình ca người mất trí”, “Hát trên những xác người”,… với giọng ca “liêu trai” của Khánh Ly như có ma lực thu hút người nghe trong giai đoạn chiến tranh ấy. Với Trịnh Công Sơn, có lẽ Khánh Ly nổi lên, thành công hơn đối với các ca khúc phản chiến so với tình ca.

Đến nay, dường như chưa có ai khác hát các bài phản chiến này như một thương phẩm để phát hành có lẽ họ cảm thấy không thể vượt qua được KL chứ tập Ca khúc da vàng không phải viết độc quyền dành KL.

Xem tiếp...

Tại sao nữ nhạc sĩ Việt khá hiếm hoi?

Nguyễn Hoàng
19.7.2011

Trong mảng âm nhạc, phụ nữ tham gia nhiều nhất với vai trò ca sĩ nhưng sáng tác nhạc, làm nhạc công thì không nhiều. Thử xem vì sao vậy.

Người nghệ sĩ nói chung, nhạc sĩ nói riêng thường có vốn căn bản nhờ năng khiếu trời cho. Sau đó, bằng niềm đam mê, sự khổ luyện cộng thêm những hoàn cảnh thuận lợi khác, họ mới trở thành những "người của công chúng" tiếng tăm. Chẳng hạn, một người không thể trở thành ca sĩ chuyên nghiệp nếu họ không sở hữu được làn hơi dài, mạnh, âm vực rộng,... Nếu bạn cố công đến bao nhiêu đi nữa thì cũng không chắc thu lại kết quả khả quan nếu "trời" không ban phát cho những khả năng, tư chất cơ bản ấy. Yếu tố di truyền rất quan trọng trong việc tạo nên tư chất đặc thù như ta thường bắt gặp những gia đình với nhiều thế hệ tiếng tăm, có truyền thống hoạt động nghệ thuật nhất là trong lĩnh vực âm nhạc, hội họa,...

Xem tiếp...

Lời Bàn Mới

Đăng Nhập/Xuất