3.1 Cải Lương

Điều kỳ diệu của bài vọng cổ

Lê Phước
8.8.2012



Út Trà Ôn

Trong nghệ thuật sân khấu cải lương Nam Bộ, có nhiều mỹ danh gắn liền với những nghệ sĩ tài hoa: Vua ca vọng cổ Út Trà Ôn, Vua ca vọng cổ hài Văn Hường, Vua xàng xê Minh Chí, Hoàng đế đĩa nhựa Tấn tài, Nữ vương sầu nữ Út Bạch Lan, Nữ hoàng sân khấu Thanh Nga, Nữ hoàng kiếm hiệp Mỹ Châu... Đối với tất cả các nghệ sĩ thành danh này, một trong những thước đo chính để trao vương miện cho họ chính là tài năng ca vọng cổ. Nói cách khác, trên sân khấu cải lương, bản vọng cổ được xem là bài bản "xương sống". Ra đời cách đây hơn 90 năm, đến hiện tại dù cải lương đang hồi khó khăn, nhưng bản vọng cổ dường như vẫn khỏe mạnh và tiếp tục phát triển. Vì sao thế? Bởi vì bản vọng cổ có những điều kỳ diệu của nó.

Xem tiếp...

Viễn Châu, soạn giả ngoại hạng của sân khấu cải lương

Lê Phước
1.8.2012

Trong lịch sử hình thành và phát triển hơn 90 năm của sân khấu cải lương, có một nghệ sĩ có đến 70 năm cống hiến với những thành công rực rỡ trong cả hai lĩnh vực : đàn và sáng tác lời vọng cổ. Ông cũng chính là người góp phần to lớn cho thành công của đại đa số nghệ sĩ cải lương thời hoàng kim. Đó chính là soạn giả Viễn Châu - danh cầm Bảy Bá.



Soạn giả Viễn Châu
Soạn giả Viễn Châu

Đệ nhất thập lục huyền cầm

Nhắc đến ông, trước tiên là nhắc đến người được mệnh danh "Đệ nhất thập lục huyền cầm" Bảy Bá. Trong những năm 1960, thời vàng son của sân khấu cải lương, có một bộ ba đờn cổ nhạc được mệnh danh là "Tam hùng" bao gồm : Năm Cơ đàn sến, Văn Vĩ đàn guitar phím lõm và Bảy Bá đàn tranh. Đến hiện tại, chưa thấy có tay đờn nào vượt qua được bộ ba kiệt xuất này.

Xem tiếp...

Mỹ Châu: Đa sầu, trầm lạnh

Thanh Hiệp
27/06/2012

Dù “chuyên trị” vai đa sầu nhưng với phong cách ca diễn lạnh lùng, một dạo NSƯT Mỹ Châu phải hứng chịu nhiều lời đồn đoán không hay, kiểu: “Do thất tình Minh Vương, Minh Phụng mà cô ấy không bao giờ cười lúc diễn”…


NSƯT Mỹ Châu (giữa) cùng chị và mẹ năm 1967 (Ảnh do nhân vật cung cấp)

NSƯT Mỹ Châu là một trong số ít nghệ sĩ (NS) luôn khiến khán giả có cảm giác về sự huyền bí trong cuộc đời và cả giọng ca. Khoảng cách mà Mỹ Châu tạo dựng giữa mình với khán giả, theo bà, không phải là kiểu cách ngôi sao. “Tôi luôn ý thức mình là người của công chúng nên phải chỉnh tề khi xuất hiện” - bà giải thích.

Xem tiếp...

Nỗi lòng của cô đào cải lương Thanh Thủy

Ngành Mai
8.6.2012

Cô đào tài sắc Thanh Thủy với hai khả năng: Ðàn tranh và diễn viên sân khấu. Yêu thích và nhiệt tình với sân khấu cải lương, nhưng khổ nỗi là vào nghiệp cầm ca ở thời kỳ mà bộ môn nghệ thuật này lâm vào cảnh khủng hoảng trầm trọng, và dần dần đưa đến kiệt quệ.


Nữ nghệ sĩ Thanh Thủy. (Hình: Bộ sưu tập của Ngành Mai)

Xem tiếp...

Gã si tình nặng nghiệp cầm ca[4]: Út Trà Ôn và Tình anh bán chiếu

Viễn Châu
24/05/2012

NSND Út Trà Ôn khi đã chơi thì ngông lắm nhưng hễ làm nghề là hết mình

Năm 1959, "đệ nhất danh ca" Út Trà Ôn kết thúc hợp đồng độc quyền ở hãng dĩa Hoành Sơn, về đầu quân cho hãng dĩa Hồng Hoa. Bà chủ hãng dĩa này kêu tôi tới bàn: "Anh Bảy nè, anh Mười chịu ký hợp đồng độc quyền với hãng mình rồi, vậy anh mau viết bài ca để thu, phải làm cho thị trường náo động".

"Hoàng đế vọng cổ"

Tôi lục trong trí nhớ, tìm kiếm lại những mẩu chuyện đời mà mình đã tích lũy trong cả mớ nỗi niềm của người nghệ sĩ (NS). Tôi chợt nhớ một lần đi từ Bạc Liêu về Sài Gòn, tới chợ Phụng Hiệp thì xe hơi hư máy, phải đậu lại sửa. Khi ngồi nghỉ, tôi thấy một anh chàng ôm đôi chiếu bông đứng mệt nhọc giữa trưa nắng như chờ ai trước một căn nhà đóng kín, xa xa lại có một đám cưới.

NSND Út Trà Ôn (phải) và NSND Viễn Châu thời trai trẻ. Ảnh tư liệu của NSND Viễn Châu
NSND Út Trà Ôn (phải) và NSND Viễn Châu thời trai trẻ. Ảnh tư liệu của NSND Viễn Châu

Xem tiếp...

Gã si tình nặng nghiệp cầm ca[3]: Lăng xê Thanh Nga

Viễn Châu
24/05/2012

Tiếng lành đồn xa, lại có thêm sự cộng hưởng từ lời giới thiệu uy tín của anh Năm Châu và chị Kim Cúc, tôi được "bà bầu của các ông bà bầu" Nguyễn Thị Thơ mời về viết tuồng cho Đoàn Thanh Minh - Thanh Nga

Thanh Nga
Thanh Nga lúc sinh thời. Ảnh tư liệu của soạngiả Viễn Châu

Xem tiếp...

Gã si tình nặng nghiệp cầm ca[2]: Kho báu đầu đời

Viễn Châu
23.5.2012

Tôi ôm xấp kịch bản, lật từng trang bản thảo. Những ghi chú cẩn thận của anh Năm Châu là cả một kho báu mà tôi đang muốn tìm chìa khóa để mở ra, để "vơ vét" cho thỏa lòng ham thích

"Chú phải theo tôi về Trà Vinh, không sống cái kiểu rày đây mai đó được" - giọng anh Huỳnh Thanh Tòng, anh Sáu của tôi, cương quyết. Dù nể anh nhưng đụng đến nghề mà tôi si mê, tôi vẫn cãi: "Anh về trước đi, mai tui về". Anh Năm Châu lên tiếng: "Thôi, tía nó về quê đi, đừng để ba mẹ buồn".

Sang trọng, quý phái

Xách cây đờn lên, tôi ngậm ngùi hẹn anh Năm Châu: "Rồi tui sẽ tìm anh". Tôi chỉ kịp nhìn đôi mắt sáng rực và nụ cười quen thuộc của anh. Cũng dáng vẻ đó hôm nào đã ban cho tôi niềm vui sướng khi một thanh niên còn quá trẻ, có chút năng khiếu về đờn tranh, từ dưới Trà Vinh lên Sài Gòn lập nghiệp đã được anh nhận vào Đoàn Việt kịch Năm Châu.

Xem tiếp...

Gã si tình nặng nghiệp cầm ca[1]: Chuyến xe định mệnh

Viễn Châu
21.5.2012

Không biết vì sao NSND Năm Châu thường gọi tôi là "tía nó". Mãi đến giờ, tôi vẫn còn hối hận vì chưa lần nào có cơ hội "tra cứu" cách gọi thân thương và ngộ nghĩnh này của anh.


Nghệ sĩ Kim Cúc và NSND Năm Châu trong vở Vợ và tình. Ảnh do nghệ sĩ Hồng Dung cung cấp

Xem tiếp...

30 tháng 4 năm 1975 - 30 tháng 4 năm 2012: 37 năm qua... Tính sổ sân khấu cải lương

Nguyễn Phương
24.4.2012

30 tháng 04 năm 1975 là ngày mà dân Việt Nam nhất là người miền Nam không thể nào quên. Đến nay, sau 37 năm, về hình thức thì thành phố Sài Gòn có nhiều tòa cao ốc, nghe nói các nhà tư bản nước ngoài mua đất ở vùng trung tâm Sài Gòn để cất những cao ốc cao đến 55 tầng ở khu Nancy ngang Tổng Nha Cảnh Sát cũ.



Nhà lầu xây càng cao thì đường phố Sài Gòn càng bị ngập lụt nhiều mỗi khi có một trận mưa đổ ập xuống, và mức sống của người dân nghèo càng bị hạ thấp theo tỷ lệ đối nghịch với chiều cao của các nhà cao ốc.

Xem tiếp...

"Mút mùa Lệ Thủy"[3]: Neo tình riêng, trả nợ chung

Cát Vũ
17.3.2012

Trong giới đào hát, Lệ Thuỷ là người hiếm hoi có được một gia đình lớn lẫn một gia đình nhỏ sum vầy, hạnh phúc. Ngày khăn gói theo đoàn Trâm Vàng, cô chị Hai 13 tuổi lúc ấy chỉ mong sao theo được nghề để có tiền giúp má nuôi em. Đàn em đông đúc được chị Hai chăm lo, bảo bọc cho đến khi trưởng thành. Trong số bảy người em, chị dắt díu theo sân khấu cải lương hết bốn, đến nay còn lại hai người vẫn tiếp tục làm nghề.

Lệ Thuỷ (giữa) trong vở Nó là con tôi, năm 1959
Lệ Thuỷ (giữa) trong vở Nó là con tôi, năm 1959 (ảnh: Huỳnh Công Minh)

Xem tiếp...

Lời Bàn Mới

Đăng Nhập/Xuất