Lịch sử đĩa hát ở Việt Nam thời thuộc địa - Thời kỳ ống xi lanh

Jason Gibbs
Viết cho BBC Tiếng Việt
9 tháng 1 2018


Edison với máy ghi âm đầu của ông năm 1878

Gần đây ở Việt Nam tôi thỉnh thoảng vào một nhà riêng hay nhà hàng trang trí đẹp và nhìn thấy một máy quay đĩa cũ với một loa kèn to tướng. Hiện nay cũng có một phong trào tìm lại các đĩa hát cũ và hiếm.

Tôi mới bắt đầu tìm hiểu đến nền âm thanh thu thanh của xứ Việt trong quá khứ lúc tôi được mời tham gia một công trình sưu tầm và xuất bản một số bản âm nhạc được thu đĩa ngày xưa ở xứ Đông Nam Á. Kết quả của công trình này là bộ sách, đĩa với chủ đề Longing for the Past: The 78 Era In Southeast Asia (Dust-to-Digital, 2013).

Xem tiếp...

Nguyễn Văn Đông: 'Đường đời mưa bay gió cuốn'


Xem tiếp...

40 Năm Âm Nhạc Và Mây

Mai Thảo
Tựa tập nhạc Ly Rượu Mừng, 1989

Ban Thăng Long
Thái Thanh - Hoài Bắc Phạm Đình Chương - Hoài Trung

Thân thiết và sống gần, một thân gần hầu như không có một thời gian nào gián đoạn, và như thế đã ngót 40 năm, tôi nghĩ đã có được một cái thấy khá tỏ tường về con người ngoài đời và con người nghệ thuật của Hoài Bắc Phạm Đình Chương. Hai con người. Hai con người trong một. Đó là một hiện tượng nghệ thuật và là một hiện tượng có thật. Do nơi người nghệ sỹ lúc ở ngoài tiền trường và đứng trước đám đông là sống với một liên hệ đặc biệt, liên hệ này có những quy luật và khi người nghệ sỹ trở về với đòi sống riêng tư, ở xa ánh sáng tiền trường, quy luật không cần thiết nữa. Hoặc là có, cũng không đồng tính, đồng dáng mà khác biệt hẳn. Điểm khác biệt này, do sự khác biệt của môi trường tạo ra và đem tới, tôi đã nhìn thấy ở khá nhiều trường họp nghệ sỹ, qua những tỏ hiện rất trầm trọng. Như giữa hai con người trong một là biên thùy, là vực thẳm. Là chia lìa, là đối nghịch. Đưa tới bất ổn. Tạo thành xung đột cách sống và thảm kịch nội giới. Ở Hoài Bắc Phạm Đình Chưong cái hiện tượng nhị trùng bản ngã và phân tán bản thể ấy tuyệt nhiên không có. Đó là điều tôi rất yêu mến và cũng muốn nói trước hết về ông.

Xem tiếp...

60 năm sự nghiệp của Nana Mouskouri

Tuấn Thảo
17/3/2018

Nana Mouskouri
Nana Mouskouri trở lại sau khi giã từ sân khấu nhân đợt trình diễn tại nhà hát Herodion ở Hy Lạp vào năm 2008REUTERS/Yiorgos Karahalis

Trong làng nhạc quốc tế, có khoảng 30 nghệ sĩ đã từng bán hơn 300 triệu album trên thế giới. Trong câu lạc bộ này, chỉ có một gương mặt duy nhất là người Hy Lạp : đó là nữ danh ca Nana Mouskouri. Sau một thời gian dài hoạt động không ngơi nghỉ, tưởng chừng giọng hát này giờ đây đã an phận. Nhưng không đầu năm 2018, Nana Mouskouri trở lại với một tập nhạc mới.

Xem tiếp...

Giòng An Giang - Nhớ Về Nhạc Sĩ Anh Việt Thu

Nguyễn Toàn
2016

Anh Việt Thu

Nếu tôi không lầm, thì bản nhạc Giòng An Giang là sáng tác đầu tay của cố nhạc sĩ Anh Việt Thu, sáng tác theo thể điệu Luân Vũ lúc cố nhạc sĩ này mới có 17 tuổi.

Giòng An Giang sông sâu nước biếc
Giòng An Giang Cây xanh lá thắm
Lả lướt về qua thất sơn
Châu đốc giòng sông uốn quanh
Soi bóng tiền Giang Cửu long
Giòng Anh Giang xanh xanh khóm trúc
Giòng Anh Giang tung tăng múa hát

Xem tiếp...

Nhạc sĩ Anh Việt Thu và sự ra đời ca khúc “Hai vì sao lạc”

Lương An Cảnh
2016

Anh Việt Thu
Nhạc sĩ Anh Việt Thu

Trường Quốc Gia Âm Nhạc

Lúc mới thành lập, Trường Quốc Gia Âm Nhạc ở đường Phạm Đăng Hưng Đakao. Năm 1958, khi tôi vào học, Trường đã dời về 112 đường Nguyễn Du. Nhạc sinh gia tăng hằng năm và cần một Hội Trường có sân khấu để nhạc sinh thực tập, thi cuối năm, thi ra trường hay các nhạc sĩ ngoại quốc đến trình diễn, nên cần một địa điểm rộng lớn hơn. Lúc bấy giờ, nhà trường có 2 ban nhạc:

1) Ban nhạc Plectre, thành phần nhạc khí gồn có: Mandoline, Mandole (lớn và tiếng trầm hơn Mandoline), Guitare và Contrebasse. Ban nhạc này do giáo sư dạy Mandoline là Trần Anh Tuấn điều khiển.

Xem tiếp...

Nhớ Nhạc Sĩ Anh Việt Thu

Lê Hưng VKD

Nhạc sĩ Anh Việt Thu, cựu giáo chức trường An Mỹ - Trịnh Hoài Đức (Bình Dương) hơn nửa thế kỷ trước, là tác giả ca khúc nổi tiếng từ năm 1956: “Giòng An Giang”!

Anh Viet Thu

Ngày ấy, thầy giáo Huỳnh Hữu Kim Sang (tức nhạc sĩ Anh Việt Thu), được cụ GS. Trương Văn Di - Hiệu Trưởng trung học Trịnh Hoài Đức, ngôi trường công lập lớn nhất và danh tiếng của tỉnh Bình Dương, toạ lạc ở xã An Thạnh, huyện Lái Thiêu) phân nhiệm dạy môn âm nhạc cho các lớp trung học đệ nhất cấp (đệ thất, đệ lục, đệ ngũ, đệ tứ; bây giờ là các lớp 6, 7, 8, 9).Trong đó có 2 lớp đệ thất & 1 lớp đệ lục ở xã An Mỹ, quận Châu Thành -  nay thuộc phường Phú Mỹ, TP.Thủ Dầu Một); ba lớp này được cụ luật sư TS. Trần Văn Trai  - nhà trí thức “Mạnh Thường quân” xây dựng cho xã An Mỹ một cụm trường học to đẹp thập niên 50 thế kỷ XX, bố trí học ở 3 phòng học rộng rãi nhất của trường Cộng đồng An Mỹ.

Xem tiếp...

Tài hoa và nhân cách nhạc sĩ Anh Việt Thu

Du Tử Lê
1/8/2012

Trong số những nhạc sĩ sinh trưởng ở miền Nam, thuộc thế hệ (19)40, chẳng những thành danh sớm mà, từ giai điệu tới ca từ cũng mượt mà, giầu có, là cố nhạc sĩ Anh Việt Thu.

Anh Việt Thu
Nhạc sĩ Anh Việt Thu.

Ông là tác giả nhiều ca khúc nổi tiếng khi còn rất trẻ. Nhưng dường như định mệnh ngỗ ngược đã chỉ dành cho ông nửa miệng cười! Tôi muốn nói, cùng thời với ông, có những nhạc sĩ được dư luận, báo chí nhắc nhở tới như những tài hoa trẻ của nền tân nhạc Việt, dù số lượng sáng tác của họ được quần chúng biết đến ít hơn, hoặc giá trị thực hữu của những ca khúc đó là điều cần phải xét lại!

Xem tiếp...

Người nằm xuống, vẫn “ thương bạn bè qua sông qua suối không có đò”

Dương Kinh Thành
12/3/2018
Nhân ngày giỗ lần thứ 43 của cố nhạc sĩ Anh Việt Thu

Anh Việt Thu

Mãi đến hôm nay, người viết mới có được những lời tưởng niệm với một nhạc sĩ tài hoa và cũng là người thầy đầu tiên về lãnh vực âm nhạc của mình. Nhạc sĩ Anh Việt Thu – Tên thật là Huỳnh Hữu Kim Sang – có người em tên Việt Thu, lấy nghệ danh như vậy ngụ ý người anh lo cho đứa em Việt Thu. Sự chậm trễ này do điều kiện khách quan, đến khi có đủ cơ duyên mới tìm hiểu và thu góp được nhiều sự kiện. Thời gian làm học trò với nhạc sĩ tuy chỉ có hai khóa học, 6 tháng nhưng có rất nhiều kỷ niệm và chuyển biến lớn trong hoạt động văn nghệ của mình mãi đến sau này. Đặc biệt trong lãnh vực vằn hóa, văn nghệ Phật giáo. Những kiến thức đặc biệt đó đã giúp rất nhiều cái nhìn sâu sắc và tường tận các vụ việc văn nghệ của mình. Hơn nữa ông bà ta từng nói “Nhất tự vi sư, bán tự vi sư”, dù thời gian cận những ngày của năm 1975 và sau đó nữa cuộc sống đã cuốn phăng mọi lo toan đến cách xa ngàn dặm.

Xem tiếp...

Những gì còn lại

Tuấn Khanh
5/3/2018

Nguyễn Văn Đông
Đám tang Đại Tá Nguyễn Văn Đông

Trong đám tang của Chris Kyle, tay bắn tỉa lừng danh nhất nước Mỹ, qua đời năm 2015 ở Texas, người ta nhìn thấy chiếc xe tang đi qua một đoạn đường dài hơn 300 cây số mà suốt hai bên đường, luôn có người dân đứng vẫy cờ hoặc nghiêm chào tiễn biệt.

Đó là một hình ảnh xúc động hiếm có về cái chết của một con người. Chris Kyle làngười lính SEAL được ca ngợi như một thiên thần hộ mạng vì đã cứu cả trăm đồng đội của mình trên chiến trường Trung Đông nhờ tài bắn tỉa. Anh giải ngũ, trở về nhà và sau đó chết như một người lính.

Xem tiếp...

Lời Bàn Mới

Đăng Nhập/Xuất